Site en françaisView this website in English Zoeken

Ruimteweer

Wat is ruimteweer?

Op de planeet Aarde komen hevige weerfenomenen zoals sneeuwstormen en onweersbuien voor. Andere soorten stormen kunnen in de ruimte voorkomen.

Changing SunZe staan bekend als “zonnestormen” en net als hun tegenhangers op Aarde kunnen ze ook problemen veroorzaken voor ons mensen, vooral omdat wij zo afhankelijk zijn van satelliettechnologie.

De effecten die deze “zonnestormen” kunnen veroorzaken zijn gewoonlijk alleen van belang voor de stelsels in de ruimte, maar in extreme gevallen kunnen de effecten ervan zelfs op Aarde geregistreerd worden.

 

Diensten rond ruimteweer

De Ruimteweergroep maakt deel uit van de afdeling Ruimtefysica van het BIRA. Het voert toegepast onderzoek uit en biedt wetenschappelijke diensten aan voor verschillende gebruikers, waaronder het grote publiek:

 

COMESEP (COronal Mass Ejections and Solar Energetic Particles) is een automatisch waarschuwingssysteem dat wordt geactiveerd door de detectie van krachtige uitbarstingen op de zon (plasmawolken en zonnevlammen), dewelke kunnen leiden tot proton- en geomagnetische stormen die een impact kunnen hebben op technologie en menselijke activiteit in de ruimte en op aarde.

PECASUS (Pan-European Consortium for Aviation Space weather User Services) is één van de drie ruimteweercentra die wereldwijd informatie leveren over het ruimteweer en invloed ervan op de luchtvaart. Zonnestormen kunnen storingen veroorzaken in communicatie, navigatie en elektronische apparatuur aan boord, en de gezondheid van de vliegtuigbemanning en passagiers beïnvloeden. Daarom is het monitoren van ruimteweer en het leveren van tijdige en nauwkeurige informatie belangrijk voor de luchtvaartsector.

R-ESC (Space Radiation Expert Service Centre) maakt deel uit van ESA's SSA (Space Situational Awareness) netwerk van ruimteweerdiensten. Het centrum coördineert een groot aantal experten uit heel Europa die elk kennis, data, modellen en hulpmiddelen aanleveren in verband met deeltjesstraling en microdeeltjes (meteoroïden en ruimtepuin), en de effecten ervan op technologische en biologische systemen in de ruimte en op aarde. De data, modellen en hulpmiddelen worden gecombineerd in diensten waarmee het ontwerpen en opereren van (bemande en onbemande) missies, de lancering van ruimtevaartuigen en de luchtvaart wordt ondersteund.

SEPEM (Solar Energetic Particle Environment Modelling) is een web service voor het statistisch modelleren van fluxen van hoogenergetische deeltjes die geproduceerd worden tijdens zonnestormen. Via de SEPEM website heeft de gebruiker toegang tot data en hulpmiddelen om de protonstormen te analyseren, en effecten ervan te berekenen tijdens de voorbereiding van ruimtemissies.

Spenvis

SPENVIS (SPace ENVironment Information System) is een operationele softwaretool van de Europese Ruimtevaartorganisatie (ESA), ontwikkeld en onderhouden door het BIRA. Het bestaat uit een webinterface en wordt voornamelijk gebruikt door ingenieurs bij het voorbereiden van ruimtemissies en het ontwerpen van instrumenten aan boord van satellieten. SPENVIS laat toe een snelle analyse te maken van de mogelijke impact van de ruimte-omgeving (deeltjesstraling, magnetisch veld, atmosfeer, …) op de verschillende onderdelen van het ruimtevaartuig en eventuele bemanning aan boord.

SSCC (SSA Space Weather Coordination Centre) is de eerste Europese ruimteweer-helpdesk, met operatoren die vragen beantwoorden over het SSA-netwerk van ruimteweerdiensten en over ruimteweer in het algemeen. Het SSCC levert ook ruimteweer rapporten aan operatoren van ESA-missies en gebruikers in andere sectoren zoals luchtvaart en positiebepaling (GNSS).

UNILIB is een softwarebibliotheek die gebruikt wordt voor het berekenen en evalueren van het aardmagnetisch veld, magnetische veldlijnen en zogenaamde “drift shells”. De bibliotheek werd door het BIRA binnen het TREND-project (Trapped Radiation ENvironment Development) ontwikkeld voor het modelleren van de verdeling van geladen deeltjes gevangen in het aardmagnetisch veld.

 

Meer artikels

 

Link naar de website van het Federaal Wetenschapsbeleid
Link naar de Federale Portaalsite